Euthanasie
Vrijwillig levenseinde vastleggen
Euthanasie is het op verzoek beëindigen van het leven door een arts onder strikte wettelijke voorwaarden. Wie zijn wensen hierover wil vastleggen, kan een euthanasieverklaring opstellen waarin staat onder welke omstandigheden euthanasie wordt gewenst. Op deze pagina lees je wat een euthanasieverklaring inhoudt, aan welke criteria euthanasie moet voldoen, hoe de procedure verloopt, wat het verschil is met hulp bij zelfdoding en waarom een euthanasieverklaring geen garantie biedt dat euthanasie wordt uitgevoerd.
Wat is euthanasie?
Euthanasie is het op verzoek beëindigen van het leven door een arts wanneer aan de wettelijke zorgvuldigheidseisen is voldaan. Een euthanasieverklaring legt vast onder welke omstandigheden je wilt dat een arts je leven beëindigt als je dit zelf niet meer bewust kunt vragen.
Belangrijk om te weten
Alleen bij duurzaam en uitzichtloos lijden
Een euthanasieverklaring is geen garantie dat je verzoek wordt ingewilligd
Voor meer informatie kun je de NVVE raadplegen
Vastleggen wanneer je niet verder wilt leven
Als je zeker wilt zijn van euthanasie bij ondraaglijk en uitzichtloos lijden, kun je een euthanasieverklaring opstellen. In deze verklaring beschrijf je onder welke omstandigheden je wilt dat een arts je leven beëindigt. De euthanasieverklaring maakt het voor een arts mogelijk om jouw verzoek uit te voeren, ook wanneer je zelf niet meer in staat bent dit bewust te vragen.
Euthanasieverklaring opstellen
Een euthanasieverklaring mag maar op één manier te interpreteren zijn. Voor hulp bij het correct formuleren van een euthanasieverklaring kun je terecht bij de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE).
Naast een euthanasieverklaring verstrekt de NVVE ook:
- een behandelverbod
- een volmacht
- een dementieclausule
- een niet-reanimerenpenning
Criteria voor euthanasie
Bij euthanasie gelden de volgende criteria:
- het verzoek moet vrijwillig, weloverwogen en duurzaam zijn;
- het lijden moet duurzaam, uitzichtloos en ondraaglijk zijn;
- de arts moet je uitgebreid informeren over je situatie en vooruitzichten;
- jij en de arts moeten het er samen over eens zijn dat er geen andere oplossing is.
Procedure
Je maakt je wens kenbaar aan je huisarts of behandelend arts. De arts beoordeelt:
- of je daadwerkelijk stervende bent;
- of je het lichamelijk en/of geestelijk niet meer aankunt;
- of het echt jouw eigen wens is en je niet onder druk staat.
Vervolgens:
- overlegt de arts met minimaal één collega over het verzoek;
- stelt deze collega zich persoonlijk op de hoogte van jouw situatie en komt tot hetzelfde oordeel;
- wordt de euthanasie uitgevoerd;
- maakt de arts een zorgvuldig gedocumenteerd verslag;
- meldt de arts het overlijden bij de gemeentelijke lijkschouwer.
Vaststelling
De gemeentelijke lijkschouwer verricht een lijkschouw om te beoordelen of aan de wettelijk voorgeschreven zorgvuldigheidseisen is voldaan. Daarna beoordeelt een Regionale Toetsingscommissie Euthanasie of dit inderdaad het geval is.
Uitvoering
De arts dient twee injecties toe. Met de eerste injectie word je in diepe slaap gebracht. De tweede injectie bevat een spierverslapper, waardoor de ademhalingsspieren worden verlamd. Je stopt met ademen en na enkele minuten treedt het overlijden in. De middelen kunnen eventueel ook via een infuus worden toegediend.
Hulp bij zelfdoding
Wanneer je de door de arts verstrekte middelen zelf inneemt, meestal in de vorm van een drankje, wordt dit officieel aangeduid als hulp bij zelfdoding. Voor hulp bij zelfdoding gelden dezelfde wettelijke criteria als voor euthanasie.
Een euthanasieverklaring is geen garantie
Een eerder opgestelde euthanasieverklaring betekent niet automatisch dat een arts jouw verzoek zal uitvoeren. Sommige (huis)artsen hebben principiële bezwaren tegen euthanasie, en dat recht hebben zij. Bespreek je wens daarom tijdig met je huisarts. Zo kun je, indien nodig, op zoek gaan naar een andere arts.
'Zusterorganisatie' van de NVVE
Stichting De Einder Deze stichting maakt het onderwerp ‘mensen met een weloverwogen doodswens’ bespreekbaar en bevordert professionele begeleiding, met respect voor de autonomie van mensen die hulp vragen.
Wil je jouw uitvaartwensen vastleggen, wij kunnen jouw uitvaart verzorgen, helemaal naar jouw wensen. Neem contact met ons op. Wij denken met je mee en kunnen de uitvaart voor je verzorgen.
Veelgestelde vragen over euthanasie
Wat is een euthanasieverklaring?
Een euthanasieverklaring is een document waarin je vastlegt onder welke omstandigheden je wilt dat een arts je leven beëindigt. De verklaring maakt het mogelijk dat een arts jouw verzoek kan uitvoeren als je dit zelf niet meer bewust kunt vragen. De verklaring moet duidelijk zijn en mag maar op één manier te interpreteren zijn.
Aan welke voorwaarden moet euthanasie voldoen?
Euthanasie is alleen mogelijk wanneer aan de wettelijke criteria is voldaan. Het verzoek moet vrijwillig, weloverwogen en duurzaam zijn. Daarnaast moet sprake zijn van duurzaam, uitzichtloos en ondraaglijk lijden. Ook moeten jij en de arts samen tot de conclusie komen dat er geen andere oplossing is.
Hoe verloopt de procedure bij een euthanasieverzoek?
Je bespreekt je wens met je huisarts of behandelend arts. De arts beoordeelt de situatie en raadpleegt minimaal één onafhankelijke collega. Als aan alle voorwaarden is voldaan en het verzoek wordt ingewilligd, voert de arts de euthanasie uit, legt hiervan een verslag vast en meldt het overlijden bij de gemeentelijke lijkschouwer.
Wat is het verschil tussen euthanasie en hulp bij zelfdoding?
Bij euthanasie dient de arts de middelen toe die het overlijden veroorzaken. Bij hulp bij zelfdoding neemt de patiënt de door de arts verstrekte middelen zelf in, meestal in de vorm van een drankje. Voor beide situaties gelden dezelfde wettelijke criteria.
Geeft een euthanasieverklaring recht op euthanasie?
Nee, een euthanasieverklaring biedt geen garantie dat een arts het verzoek uitvoert. Een arts beoordeelt iedere situatie afzonderlijk en sommige artsen hebben principiële bezwaren tegen euthanasie. Daarom is het belangrijk je wensen tijdig met je huisarts of behandelend arts te bespreken.